Posts

XUNDHUR.

Image
  Xundhurtu waa caabuq ay keento bacteria yada loo yaqaan dysentery shuban joogto ah waxa kale badanayan in la nuugo nafaqadii mindhicirada dhex socotay iyo qashin saarkii . Xundhurta waxa isku saacida ilmo aragtay kale duwan sida ameebada iyo shigellada kusoo iyaguna keena xundhurta qaybeheeda kale duwan. Side ayaa uu ku faafaa xanuunku. Xanuunka xundhurtu waxa uu ku faafaa  qof xanuunka qaba oo saxarooda  meel banan kadib meeshaas saaxarada uu dhigay aya waxa soo qaadaya daadii kadib biyihii ama ceelki ayaa uu kuso dara daadku  sidaana biyihii oo dhan way wasakhooban qofka caafimaadka qaba  caba uuna ku xanuusta. Sidaas ayaa uu xanuunku ku faafaa. Calaamadaha xanuunka. Saxaro dhiig. Dibiro. Daaco badan. Shuban aad iyo aad ubadan. Daaco qudhun. Side looga hortagi karah:- waxa lagaga hortagi qofka xanuunka qaba oo loo sameeyo meel god ah oo uu ku saxaroodo si xanuunka fiditaankiisa loo yareeyo. Qofka xanuunsan si degdeg ah loo geeyo goob caafimaad . @caafimaadka...

ILMAHA YAR MA UBAAHAN YAHAY VITAMIN D?

Image
Maadaama ilmaha yar marwalba loo dhigi karin cadceeda oo laga helo vitamin-D,Waxa lagu kaabaa vitamin D dhibco ah.  Vitamin D waa vitamin muhiim ah oo leh faa'iidooyin badan oo caafimaad, waxaana ka mid ah: Ka Caawinta Caafimaadka Lafaha : Vitamin D wuxuu gacan ka geysanayaa nuugista kalshuumada (calcium) iyo fosfooraska (phosphorus), taasoo muhiim u ah korinta iyo caafimaadka lafaha iyo iligga. Kor-uqaadidda Nidaamka Difaaaca : Vitamin D wuxuu ciyaaraa door muhiim ah oo ku saabsan xoojinta nidaamka difaaca jidhka, taasoo ka caawisa inay ka hortagaan caabuqyada. Awooda Wadnaha : Waxay kaloo xoojisaa caafimaadka wadnaha, iyada oo laga yaabo inay yareyso khatarta xanuunada wadnaha. Soo kabsashada unugyada  : Vitamin D wuxuu door ka ciyaaraa koritaanka unugyada, wuxuuna saameeyaa una baahan yahay nooleysinta unugyada. Ka hortagga Niyaad Jab : Qaadashada kafiil ah oo vitamin D ah ayaa la sheegay in ay kaa caawin karto in laga fogaado niyad-jabka. Saameyn La Xiriir...

Vitamin-nada qofka macaanka leh uu u baahan yahay.

Image
Qofka macaanka (diabetes) la nool waxaa muhiim ah in uu si gaar ah u fiirsado nafaqadiisa, oo ay ku jiraan fiitamiinada iyo macdanta. Halkan waxaa ku qoran vitaminada iyo macdanta muhiimka ah ee qofka macaanka la nool: 1. Vitamin D Muhiimadda: Wuxuu ka caawiyaa qabsiga insulin oo uu kor u qaadaa caafimaadka lafaha. Ilaha: Cadceedda, kalluunka dufanka leh, xabxabka, iyo dheecaannada vitamin D. 2. Vitamin B12 Muhiimadda: Wuxuu ka caawiyaa samaynta unugyada dhiigga iyo shaqada neerfaha. Dadka qaata daawooyinka macaanka nooca 2aad waxaa laga yaabaa inay yaraadaan vitamin B12. Ilaha: Hilib, kalluun, ukunta, iyo caano. 3. Vitamin C Muhiimadda: Wuxuu ka qeybqaataa xoojinta nidaamka difaaca iyo ka hortagga bararka. Ilaha: Khudaarada (sida liin, broccoli, iyo miraha) iyo khudaar cusub. 4. Vitamin E Muhiimadda: Waa antioxidant awood leh oo ka caawiya ilaalinta unugyada cabsanaga bararka. Ilaha: Nuts, seeds, iyo oils (sida salmon oil). 5. Magnesium Muhiimadda: Wuxuu ka caawi...

Waxtarka Caafimaad Ee Rumaanka.

Image
  Majalada Jarmalka ah ee  Elle  ayaa soo warisay in Rumaanku faa’iidooyin aad u wayn oo gaar ah uu u leeyahay jidhka iyo maskaxda si isku mid ah, waxana dhinac kale uu la dagaalama cudurada wadnaha iyo kansarka ka, waxa kale oo uu caawiyaa firfircoonida xasuusta,waxana kamid ah faa’iidooyinka kuwan soo socda. Cunista 175 garaam oo rummaan ah, waxa ay kaa caawinaysa kabitaanka qiyaastii 30% baahida maalin kasta ee vitamin C iyo sido kale 36% baahidaada maalin kasta ee vitamin K, sidoo kale waxa uu hodan ku yahay maadooyinka folic acid iyo potassium. Ka hortaga dhaawaca ku yimaada unugyada jidhka (Anti-oxidant): Maadada Punicalaginoo leh awood wayn oo ah antioxidant waxa si gaar ah looga helaa casiirka rummaanka, waxana ay 3 goor ka badan tahay antioxidant  laga helo shaaha cagaarka ah ama akhtarka ah. Ka hortaga bararka: Rummaanku waxa uu saamayn gaar ah ku leeyahay kahortaga bararka, gaar ahaan habka dheef -shiid, iyada oo daraasaduhu ay muujiyeen in isticmaalida 25...

Vitamin B1 faaiidooyinka caafimaad ee aynu ka helno.

Image
  Faytamiin B1, oo sidoo kale loo yaqaan  thiamine , wuxuu leeyahay faa'iidooyin caafimaad oo muhiim ah, gaar ahaan shaqada habdhiska neerfaha iyo soo saarista tamarta jirka.   Faa'iidooyinka ugu muhiimsan waxaa ka mid ah: Soo saarista Tamarta : Waxay door weyn ka ciyaartaa beddelidda cuntada (gaar ahaan karbohaydraytyada) tamarta uu jirku u baahan yahay, taasoo ka caawisa la dagaallanka daalka. Caafimaadka Habdhiska Neerfaha : Waa lama huraan u ah ilaalinta caafimaadka iyo shaqada habboon ee neerfayaasha. Waxay ka qayb qaadataa gudbinta farriimaha u dhexeeya neerfayaasha iyo murqaha. Taageerada Caafimaadka Maskaxda : Qaadashada thiamine oo ku filan waxay caawin kartaa hagaajinta feejignaanta iyo xusuusta. Waxa loo yaqaan "fitamiinka anshaxa" sababtoo ah saameynteeda wanaagsan ee suurtagalka ah ee shaqada maskaxda iyo dabeecadda. Caafimaadka Wadnaha : Thiamine waxay muhiim u tahay soo saarista acetylcholine, kaas oo ka caawiya wadnaha inuu si sax ah u shaqeeyo. Yaraan...

FAHAM GUUD: PROTEIN KA KAADIDA SOO RAACA.

Image
 Maxaa aad ka fikirtaa Booratiin ayaa soo raacaya kaadidaada? Inta aanan gudaha u galin aan ku fahansiiyo in yar ee akhri. Kalyuhu waxa ay u shaqeeyaan qaab ah in ay jidhka ku celiyaan wixii muhiima ee jidhku u baahan yahah sida Boratiinka, Sonkorta IWM.  Laakiin mar mar ayaanay celin oo jidhka intii uu baahanaa in ka badan ay kalyaha timaad markaana waa la saaraa oo kaadida ayaa la soo raaciyaa.  Halkaa marka aad fahanto waxa jira oo kale in mararka qaar kalyaha dhaawac soo gaadho gaar ahaan unugyada iyo xuubabka badh habaha ee kalyuhu leeyihiin ee loo yaqaan iyo unug shaqeedyada kalyaha (Glumerular Basement Membrane, Nephron)dhaawacaa oo kaga yimaad dhibaato joogto ah, sida sonkor saraysa marwalba, Dhiigkar sareeya Marwalba, cuntooyin ama daawooyin dhaawaca iyo Xanuuno gooni u ah xuubkaas oo dalooliya, ama shabagiisaa dhaawaca.  Taasi waxa ay ka saartaa celintii jidhka lagu celinayay waxyaabihii Muhiimka ahaa caawa inagu Booratiin uun baan ka hadlaynaaye.  Hal...

saxashada/margasho(chpking)

Image
  Saxashada choking ama waxyaabaha keena in  hawada xannibanto waa xaalad degdeg ah oo u baahan in si degdeg ah looga jawaabo. Tallaabooyinka Saxashada Choking. Qaadista Xaaladda Kaalmo Raadi: Haddii aad aragto qof xannibmaya, u sheeg inay caawimaad raadiyaan, ama naftaada ugu deeq so badbaadinta. Hubi Inuu Qofku Xannibayo Calaamadaha: Hubi haddii qofka uu leeyahay dabiici adag, aragga caday, ama wuxuu muujinayaa calaamado dhibaato ah sida cadaadiska wajiga ama ilko adkaansho. Tallaabooyinka Badbaadinta Ku riix xudunta: Haddii qofka uu wado, khatartaaga u isticmaal hababka badbaadinta sida لاندې: Tallaabooyinka Heimlich (Abdomen Thrusts): Joogso Ka Hor: Qofka xannibmaya, ka mid fiiri in uu istaag iyo in si degdeg ah loogu talagalay. Riix Xeebta: Taada guntir ahaan culus iska dhiga, una isticmaal hawlgallada hadii uu qof xannibaya. Marka Ku aaddan qanjidh labada lug: Ha jeedso dib u socodka U isticmaal riix hoose oo dhinaca saxda ka Hablida si xusul ...