Posts

Bakteeriyada H.pylori ee caloosha.

Image
  Bakteeriyada H. pylori ( Helicobacter pylori infection ) waa jeermis ku nool xuubka caloosha, wuxuuna sababi karaa gaas, gubasho caloosha ah, boogo caloosha ku samaysma, iyo mararka qaarkood dhibaatooyin kale oo dheefshiidka ah. Maxay H. pylori qofka ugu soo noqnoqotaa? Sababaha ugu badan waxaa ka mid ah: Daawada oo aan si buuxda loo dhammeystirin – haddii antibiyootigyada la joojiyo ka hor waqtigii loo qorsheeyay. Iska caabbinta antibiyootigyada (antibiotic resistance) – bakteeriyadu waxay mararka qaar u adkaysataa daawooyinka qaarkood. Dib-u-qaadista caabuqa (reinfection) – qofku wuxuu mar kale ka qaadi karaa cunto ama biyo wasakhaysan. Nadaafad darro – gacmo aan si fiican loo dhaqin ka hor cuntada ama ka dib musqusha. Qoyska dhexdiisa gudbinta – dadka wada deggan ayaa mararka qaarkood isu gudbin kara bakteeriyada. Sidee looga hortagi karaa? ✅ Gacmaha si fiican ugu dhaq saabuun iyo biyo ka hor cuntada iyo ka dib musqusha. ✅ Cab biyo nadiif ah oo la hubo i...

FIITAMIINADA XILLIYADA UGU HABOON EE LA QAADAN KARO.

Image
  Fiitamiinnada iyo wakhtiyada ku habboon ee la qaato Fiitamiinka Wakhtiga ugu habboon Sababta Vitamin A Kadib cuntada (subax ama qado) Waxa uu si fiican u nuugmaa marka lala qaato cunto dufan leh. Vitamin D Subaxdii ama qadada kadib Dufanka cuntadu wuxuu ka caawiyaa nuugista. Vitamin E Kadib cuntada Waa fiitamiin ku milma dufanka. Vitamin K Kadib cuntada Waxa uu u baahan yahay dufan si uu u nuugmo. Vitamin C Subaxdii ama galabtii Waxaa lagu qaadan karaa cunto la'aan ama cunto la jirta. Vitamin B Complex Subaxdii Waxay kordhin karaan tamarta, sidaas darteed habeenkii laguma talinayo. Vitamin B12 Subaxdii Waxay ka qayb qaadataa soo saarista tamarta jirka. Folic Acid (Vitamin B9) Subaxdii ama qadada Waxaa si joogto ah loo qaataa maalin kasta. Iron (Birta) Calool madhan haddii la awoodo Waxa ay si fiican u nuugantaa marka lala qaato Vitamin C. Calcium Fiidkii ama cuntada kadib Jidhku si fiican ayuu u nuugaa marka qiyaaso yar-yar loo qaybiyo. Talooyin Muhiim ah ✅ Had iyo jeer raac qiya...

QODOBADA UGU BADAN EE SABABI KARAH IN DHAAWAC SOO GAADHO ILKAHA.

Image
  Ilkaha caafimaadkoodu waxa ay ku xidhantahay ilaalinta ,daryeelka iyo ka waryhaynta. Sanadadan waxa aad usoo badanaya  dhibaatooyinka iyo carqaladaha aadka u daran ee sababayaan xanuunada kale duwan  eek u dhaca ilkaha. Xanuunada ay sababaan waxa kamid ah  :- Caabuuqa . Barar ,bararkaasi waxa uu sababi karaa in meesha uu dheecaan ama malaxi ay gasho ,kabacdina fiditaan u sameeyo ilaa uu madaxa  iyo jidhka uu  uga gudbayo .xaaladani waa xaalad aad u daran una baahan in marka uu qofku uu isku arko barar in uu si degdeg ah uu dhakhtar ugu tago,hadii kale waxa uu sababi karaa in dheecaankaas iyo malaxdaasi ay ku keeni kartoh in uu qalniin uu u ugalo,runtii waa xaalad halis badan una baahantahay umadu in ay ka hortagto. QODOBKA KOOWAAD 1) AFKA OO UR KASOO BAXDO. xaaladani waxa xaalad cadaynaysa in xanuuno ay jiraan ,xanuunada inta ubadani waxa ay ka jirtaa afkah . waa xaalad ubaahan  in si degdeg ah dhakhtar loogala tashado. Cuntooyinka kale duwan ee aad ...

6-QODOB OO ARDAYDU UGA QAYBQAADAN KARAAN YARAYNTA FAAFITAANKA DENGUE FEVER.

Image
  Ardaydu waxay door weyn ka qaadan karaan ka hortagga xanuunnada faafa iyagoo raacaya tallaabooyinkan: Gacmaha si joogto ah u dhaqid – Ku dhaq saabuun iyo biyo ugu yaraan 20 ilbiriqsi, gaar ahaan ka hor cuntada iyo ka dib musqusha.                                                                                                                             Nadaafadda shakhsiga ah ilaalin – Qubays joogto ah, xirashada dhar nadiif ah, iyo ilaalinta nadaafadda jirka.                                                          ...

Siyaabaha aad u kordhin kartid cunto qaadashada caruurta.

Image
Si loo kordhiyo rabitaanka cuntada ee ilmaha (appetite), waxaa muhiim ah in la raaco habab dabiici ah oo dhiirigelinaya reerka oo dhan, beddelkeeda in ilmaha lagu khasbo cuntada. Khasabku wuxuu keenaa in ilmuhu sii naco cuntada. Hababka lagu sixi karo cuntada ilmaha waxa ka mid ah: 1. Samee Saacad iyo Nidaam Go'an Cunto xilliyo go'an: Sii ilmaha 3 cunto oo waaweyn iyo 2 fudud (snacks) maalin kasta, kuwaas oo isku saacad ah. Jooji fududeynta daqiiqad kasta: Ha siin ilmaha buskut, nacnac, ama casiir saacad ka hor cuntada rasmiga ah. Tani waxay dhumisaa gaajada. 2. Iska Yaree Cabitaanka Badan ee Caanaha iyo Casiirka Xaddid caanaha: Carruurta da'doodu ka sarreyso 1 sano oo cabta caano badan (ka badan 2-3 koob maalintii) badanaa ma cunaan cunto adag sababtoo ah caanuhu waxay ka buuxiyaan caloosha. Biyaha kaliya xilliga cuntada: Sii ilmaha biyo yar xilliga uu cuntada cunayo, hana siin casiir macaan oo dhab u dharginaya. 3. Ka Dhig Cuntada Mid Soo Jiidasho Leh Midabyo kala duw...

WARBIXIN KOOBAN OO KU SAABSAN DHIIKARKA.

Image
Dhiig-karku waa xaalad uu dhiiggu si xoog leh ugu socdo xididdada dhiigga, taas oo kordhisa cadaadiska dhiigga (blood pressure). 2) Calaamado ma keeni karaa? Dad badan calaamad ma dareemaan (waa tan ugu khatarta badan). Mararka qaar waxaa dhici karta: Madax-xanuun. Dawakhaad. Aragga oo dhiba. Neef-qabatin ama wareer. Lalabbo (mararka qaarkood). 3) Maxaa keena? Waxyaabo keeni kara ama kordhin kara khatarta: Cunto cusbo badan Cayil (dheri/miisaan badan) Jimicsi la’aan Sigaar iyo khamri Cadaadis maskaxeed (stress) Da’ sii kordhaysa Taariikh qoys (family history) Sonkorow iyo kelyaha oo aan sifiican u shaqaynayn. 4) Maxaa khatar u ah? Haddii dhiig-karka la daaweyn waayo, wuxuu dhaawici karaa: Wadnaha (wadne xanuun, wadne qabad). Maskaxda (stroke). Kelyaha. Indhaha (dhibaato muuqasho). Xididdada dhiigga. 5) Sidee loo ogaadaa? Waxaa lagu ogaadaa cabir cadaadiska dhiigga (tensimeter). Badanaa waxay u baahan kartaa in la cabbiro maalmo kala duwan si loo xaqi...

Ebola.

Image
  AFRICA CDC. Waxa ay sheegtay in dib loo arkay bukaano qaba xanuunka Ebola. Fayraska Ebola waa jeermis halis ah oo sababa xanuun dilaa ah oo loo yaqaano qandhada dhiig-baxa ee Ebola. Wuxuu si degdeg ah uga gudbaa qofka qaba xanuunka oo la taabto ama la xiriirta dareerayaasha jirkiisa, wuxuuna si weyn u waxyeeleeyaa xubnaha jirka. Cudurku wuxuu si gaar ah caan uga yahay qaaradda Afrika, waxaana lagu gartaa calaamadaha hoos ku xusan: + Qandho aad u daran iyo daal badan. + Murqo xanuun, madax xanuun, iyo dhuun xanuun.Lalabo, matag, iyo shuban.Xaaladaha daran, waxaa dhaca dhiig-bax gudaha iyo dibadda ah oo ka yimaada meelo badan oo jirka ah. Ebola virus disease soo laba kaclayntiisa (dib u faafiddiisa marar badan) waxaa sababa dhowr arrimood oo isku biira. Kuwa ugu waaweyn waa: + Xiriirka dhow ee dadka iyo xayawaanka duurjoogta. + Fayraska Ebola wuxuu asal ahaan ka yimaadaa xayawaanno sida fiidmeerta qaar. + Marka dadka ay taabtaan ama cunaan xayawaan cudurka sida ama dhintay, fayrask...