Caafimaadka

  Hubinta subagga dhiigga  waa arrin aad muhiim u ah si loo ilaaliyo caafimaadka guud ee jidhka, gaar ahaan wadnaha iyo xididdada dhiigga. Sababta ugu weyn ee loo hubiyo waa in heerka sare ee subagga dhiiggu (LDL) uu ku dhici karo qofka isagoon lahayn wax calaamado ah ilaa xaaladdu ka sii darto . Kahortagga Xanuunada Wadnaha iyo Xididdada:  Subagga dhiigga oo sarreeya (gaar ahaan LDL ama "subagga xun") wuxuu ku ururaa darbiyada halbowlayaasha, taasoo keenta in ay adkaadaan ama xirmaan. Tani waxay u horseedi kartaa wadne xanuun (heart attack) ama istaroog (stroke). Ogaanshaha Xaaladda Adigoo aan Calaamado dareemayn:  Dad badan ma ogaadaan inay qabaan kolestarool sare sababtoo ah  ma keeno wax calaamado ah . Baaritaanka dhiigga ayaa ah habka kaliya ee lagu ogaan karo. La socodka Halbowlayaasha:  Waxaa muhiim ah in la hubiyo heerka  HDL (subagga wanaagsan)  oo nadiifiya halbowlayaasha iyo  LDL (subagga xun)  oo keena xannibaadda. Hagidda No...

  Talooyin ku saabsan sida aad u ilaalinaysid caafimaadka ilmaha ee afka. 1. Nadiifinta Ilkaha (Cadaynta) Caday ilkaha ilmaha laba jeer maalintii (subixii iyo xilliga seexashada) iyadoo la isticmaalayo daawo ay ku jirto fluoride. 2.Bilowga Nadiifinta ,Nadiifi cirridka ilmaha maro nadiif ah oo qoyan xataa ka hor inta aysan ilkuhu soo bixin. 3. Xaddididda Sonkorta,Yaree cuntooyinka iyo cabitaannada macaan, gaar ahaan xilliga seexashada. 4. Booqashada Dhakhtarka,U qaad ilmaha dhaqtarka ilkaha marka ay dhalato iligga ugu horreeya ama marka ay gaaraan 1 sano. 5. Ka Fogaanshaha Dhalada Sariirta, Ha siin ilmaha dhalo caano ama casiir ah marka uu sariirta ku jiro, sababtoo ah waxay keentaa bololka ilkaha. 6. Nadiifinta Qalabka Cuntada,Ha wadaagin qaaddada ama ilmaha si looga fogaado gudbinta bakteeriyada. 7.Biyo Fara badan,Sii ilmaha biyo badan oo nadiif ah inta u dhaxaysa cuntooyinka. In la ilaaliyo nadaafadda afka ilmaha waxay ka hortagtaa xanuunada, bololka ilkaha, waxayna ka caawisaa ...

Ogaysiis! Xilligan roobabka, waxa kordha cudurka shuban-biyoodka (acute watery diarrhea), gaar ahaan carruurta yaryar, kaas oo si fudud u sababi kara fuuqbax halis ah haddii aan si habboon loo maareyn. Waxaan bulshada si xushmad leh u xasuusinaynaa in ka hortaggu ka wanaagsan yahay daaweynta mar kasta. Waxyaabaha aad samayn karto si aad uga hortagto cudurkan adiga iyo qoyskaagaba waxa ka mid ah cabitaanka biyo nadiif ah oo la karkariyey ama la sifeeyey, gacmahana si joogto ah ugu maydh saabuun iyo biyo, gaar ahaan ka hor cuntada iyo kadib isticmaalka musqusha.  Sidoo kale, ilaali nadaafadda cuntada, kana fogow cuntooyinka bannaanka yaalla ee aan la hubin nadaafaddooda. Haddii ilmuhu bilaabo shuban, si degdeg ah ugu bilow ORS iyo zinc , hana joojin naas-nuujinta ama cuntada . Si kastaba ha ahaatee, ka fogow cuntooyinka culus ee saliidda leh ama shiilan, maadaama ay sii kordhin karaan shubanka isla markaana ay horseedi karaan fuuqbax.  Badalkeeda sii ilmaha cunto fudud oo sahl...

 Kor u qaadista badqabka caafimaad ee hotelada waa arrin muhiim u ah ilaalinta martida, shaqaalaha, iyo sumcadda ganacsiga. Waxaa jira dhowr tallaabo oo wax ku ool ah oo lagu gaari karo: 1. Nadaafad joogto ah oo heer sare ah Nadiifinta maalinlaha ah ee qolalka, jikada, iyo meelaha guud. Isticmaalka jeermis-dileyaal si loo yareeyo faafidda cudurrada sida COVID-19 iyo Influenza . 2. Tababarka shaqaalaha Shaqaalaha waa in la baro nadaafadda shaqsiga (gacmo-dhaqid, xirashada qalabka ilaalinta). Wacyigelin ku saabsan sida loo maareeyo xaaladaha caafimaad ee degdegga ah. 3. Kormeer caafimaad oo joogto ah Baaritaan caafimaad oo lagu sameeyo shaqaalaha, gaar ahaan kuwa cuntada diyaariya. Ka hortagga cudurrada faafa sida joonisyada kale duwan ee beerka ku dhaca iyo xanuunka HIV/AIDS. 4. Badqabka cuntada. Hubinta in cuntada si nadiif ah loo diyaariyo loona kaydiyo. Ka hortagga sumowga cuntada iyo cudurrada sida Foodborne illness . 5. Hawo-qaadasho wanaagsan I...

  Matagga (hunqaacada) iyo shubanka (marka ay si lama filaan ah biyo u noqoto saxarada ama socodka caloosha) waa calaamado lagu garto xanuunno badan, oo ay ku jiraan kuwa aan la is qaadsiin karin. Caadi ahaan, waxaa sababi kara faayrus ama bakteeriyo (jeermis) cuntada ku jira ama cunto aysan “oggoleyn” caloosha (oo aad u geedeysan, aad u culus, ama ah cunto cusub). Matagga waxa kale oo keeni kara xannibaad ku dhacda saxarada (mindhicirrada). Mataggu badanaa wuxuu ku joogsadaa 6 ilaa 24 saac. Xanuunka faayruska, shubankiisu wuxuu badanaa bilowdaa 8 ilaa 12 saac ka dib bilowga matagga oo waxa uu socdaa 5 ilaa 7 maalmood. Matagga iyo shubanku waxay keeni karaan fuuqbixid (noqosho ah "qalleylka gudaha"), oo waxay keeni karaan khatar. Marka uu ilmuhu yar yahay, si dhakhso ah ayuu fuuqbaxu ugu dhici karaa. Sidee baan ilmaha ugu daryeelayaa guriga? La soco calaamadaha fuuqbaxa. Haddii ilmuhu yeesho calaamadaha fuuqbaxa, taleefan u dir dhakhtarka. Calaamado ah fuuqbixid dhexdhexaad a...

  Vitamin B12 waxay faa'iidooyin waaweyn u leedahay qofka qaba xanuunka macaanka (sonkorowga), gaar ahaan ka hortagga iyo daaweynta dhibaatooyinka neerfaha ee ka dhasha sonkorowga muddada dheer.   Waa kuwan qaababka ay u caawiso: Difaaca iyo Dayactirka Neerfaha (Nervous System):  Macaanka muddada dheer wuxuu dhaawacaa neerfaha, taasoo keenta kabuubyo, gariir, iyo dareen-la'aan gacmaha iyo lugaha ah (diabetic neuropathy). Vitamin B12 waxay caawisaa in neerfahaa dhaawacmay ay dib u soo kabtaan, dareenkana uu soo laabto. Dhimista Kabuubyada iyo Xanuunka:  Waxay yaraysaa dareenka kabuubyada iyo xanuunka faraha iyo cagaha ku dhaca ee dadka macaanka leh. Caawinta Dadka Qaata Daawooyinka Metformin:  Dadka macaanka leh ee isticmaala daawada  Metformin  waxay halis ugu jiraan yaraanta Vitamin B12, sababtoo ah daawada ayaa yareysa nuugista fitamiinkan. Qaadashada B12 waxay buuxisaa baahidaas. Soo saarista Tamarta:  Waxay ka caawisaa jidhka inuu cuntada u be...