Vitamin B1 faaiidooyinka caafimaad ee aynu ka helno.

 

Faytamiin B1, oo sidoo kale loo yaqaan thiamine, wuxuu leeyahay faa'iidooyin caafimaad oo muhiim ah, gaar ahaan shaqada habdhiska neerfaha iyo soo saarista tamarta jirka. 

Faa'iidooyinka ugu muhiimsan waxaa ka mid ah:

• Soo saarista Tamarta: Waxay door weyn ka ciyaartaa beddelidda cuntada (gaar ahaan karbohaydraytyada) tamarta uu jirku u baahan yahay, taasoo ka caawisa la dagaallanka daalka.
• Caafimaadka Habdhiska Neerfaha: Waa lama huraan u ah ilaalinta caafimaadka iyo shaqada habboon ee neerfayaasha. Waxay ka qayb qaadataa gudbinta farriimaha u dhexeeya neerfayaasha iyo murqaha.
• Taageerada Caafimaadka Maskaxda: Qaadashada thiamine oo ku filan waxay caawin kartaa hagaajinta feejignaanta iyo xusuusta. Waxa loo yaqaan "fitamiinka anshaxa" sababtoo ah saameynteeda wanaagsan ee suurtagalka ah ee shaqada maskaxda iyo dabeecadda.
• Caafimaadka Wadnaha: Thiamine waxay muhiim u tahay soo saarista acetylcholine, kaas oo ka caawiya wadnaha inuu si sax ah u shaqeeyo. Yaraanta joogtada ah ee fitamiin B1 waxay sababi kartaa shaqada wadnaha oo aan caadi ahayn.
• Maareynta Sonkorta Dhiigga: Waxay gacan ka geysan kartaa maareynta heerarka sonkorta dhiigga, gaar ahaan dadka qaba sonkorowga, iyadoo yareyneysa halista dhibaatooyinka kelyaha iyo wareegga dhiigga.
• Caafimaadka Maqaarka: Waxay door muhiim ah ku leedahay soo saarista iyo cusboonaysiinta collagen-ka, taasoo ka caawisa in maqaarku noqdo mid dhalinyaro ah oo jilicsan. 

Yaraanta daran ee fitamiin B1 waxay u horseedi kartaa xanuunka loo yaqaan Beriberi (oo saameeya neerfayaasha iyo wadnaha) iyo sidoo kale Wernicke-Korsakoff syndrome oo ku dhaca dadka khamriga cabista badan leh, kaas oo keena dhibaatooyin xagga maskaxda iyo xusuusta ah.

Cuntooyinka laga helo fitamiin B1 waxaa ka mid ah hilibka doofaarka, badarka oo dhan (whole grains), lawska, iyo digirta. Waxa kale oo laga helaa caanaha iyo waxyaabaha caanaha laga sameeyo. 

@caafimaadka